3B Katı modellerin görünümünü etkileyen sistem değişkenleri
![]() |
Yazar | Muharrem Koçyiğit |
| Mesleği | Makine Teknikeri | |
| AutoCAD, AutoLISP, Visual LISP | ||
| Prosteel Uzmanı | ||
Merhaba Arkadaşlar,
Bu hafta sizlere 3 Boyutlu katı modellerin ekran görünümü ve çıktılarını önemli derecede etkileyecek ayarları açıklamak istiyorum. Fotogerçekçi kaplama (RENDER) yapamdan önce yumuşak yüzeyler (smooth) oluşturmak zorundasınız. Ayrıca sanayide seri imalata geçmeden önce prototip yapılır. Bu prototip hazırlarken 3 boyutlu nesnelerden oluşan STL çıktısı için kaliteli yüzeyler gerekli. Buna benzer başka örnekler de verilebilir.
AutoCAD ile iki çeşit gösterim moduna ulaşmak mümkün:
Tel-kafes görünümü (wireframe)
Bu gösterim modunda düzlem olmayan yüzeylerin kesişim sınırlarını görmek için ideal bir tarzdır.
3 Boyutlu Katı Modelleme
_HIDE veya _RENDER komutunu kullandığınız zaman AutoCAD katı modeller için bir ağ yüzeyi (POLYMESH) oluşturur. Bu yüzeyin oluşturuluş sebebi, arkada kalan nesnelerin ayrıt çizgilerini saklamak, kaplama yaparken ışık / gölge görünümünü hesaplamaktır. Ekranı _REGEN komutuyla güncelleştirdikten sonra katı modeller tel-kafes (wireframe) yani önceki görünümüne geri döner.
3 Boyutlu Modellerin ekran görünümünü ve çıktıları aşağıdaki sistem değişkenleri belirler:
1. DISPSILH
2. ISOLINES
3. FACETRES
4. FACETRATIO
Önemli saydığım bu dört değişken, _VSCURRENT komutuna herhangi bir etki yapmaz. Visual Style görsel stillerini etkileyen diğer sistem değişkenlerini ilerki yazılarımda fırsat oldukça açıklamaya çalışacağım. Bunlar, HALOGAP, OBSCUREDCOLOR, OBSCUREDLTYPE, INTERSECTIONDISPLAY, INTERSECTIONCOLOR ve VS* sistem değişkenleridir.
1. DISPSILH Sistem Değişkeni:
Tel-Kafes (Wireframe) modunda olan katı nesnelerin sınır çizgilerinin gösterilmesini “DISPSILH” sistem değişkeni ile kontrol edebilirsiniz (Şekil 1-2). Silüet olarak tanımladığımız sınır çizgilerini görmek için değişkenin değerini 1 (bir) olarak vermek yeterli. Daha sonra çizimi güncellemek için REGEN komutunu girin. REGEN komutu command (komut) penceresinden girilerek erkran görünümü yeniden oluşturulur.
HIDE modunda olan katı modeller Şekil 2-2 de gösterildiği gibi sadece silüet olarak gözükür. FACETRES sistem değişkeniyle bağlantılı olan ilave çizgiler iptal etmek için DISPSILH değerini 1 (bir) olarak girin. Böylelikle karmaşık görüntüyü sadeleştirerek çıktı alabilirsiniz.

Tablo.1
2. ISOLINES Sistem Değişkeni:
Katıların eğri yüzeylerinin tel kafes gösterim modunda kullanılacak ayrıt çizgisi sayısını belirler. ISOLINES sistem değişkeni 0 (sıfır) ile 2047 arasında tamsayı değerlerini kabul eder. Başlangıç değeri 4 olan ISOLINES sistem değişkeni standart olarak eğri yüzeyler arasına 4 çizgi koyar. AutoCAD bu yardımcı çizgileri çeyrek dairelere (quadrant) eşit aralıklarla dağıtarak gösterir. Yüksek değerlerin, gösterim performansını azaltacağını ve çizim tazeleme zamanını artıracağını unutmamak gerek.
ISOLINES sistem değişkeni silindir, koni, kubbe gibi eğri yüzeylere etki eder. Düzlem olan yüzeylerin ağ görünümünü SURFU ve SURFV sistem değişkenleri ile ayarlamak mümkün. _PLANESURF komutunu kullanmadan önce M- ve N-yönündeki ağ sıklığını tanımlayan bu sistem değişkenlere ayrı değerler verip farkı rahatça görebilirsiniz.
Not: Sistem değişkenin değerini girdikten sonra ekran görünümünü REGEN komutu ile güncelleştirin.

Tablo.2
3. FACETRES Sistem Değişkeni:
FACETRES sistem değişkeni, katı nesnelerin görüntü kalitesini ayarlar. Başlangıç değeri 0.5 olan sistem değişkenine 0.01 ile 10 değerleri arasında büyüklükler girilebilir. HIDE, SHADE, SHADEMODE ve RENDER gibi komutların sonrasındaki görüntü kalitesini yüksek değerler vererek düzeltmek, yumuşak yüzey oluşturmak (smooth) için kullanıır. AutoCAD bu şekilde daha çok ağ yüzeyleri (POLYMESH) oluşturur.
Katı modelinizi 3DS MAX programına aktarmadan önce bu şekilde smooth edilecek nesnelerde iyi sonuçlar elde edebilirsiniz.
Eğer DISPSILH sistem değişkenine 1 (bir) girdiyseniz Polymesh yüzeyler gözükmez fakat daire ve yayların yumuşaklağını yinede etkiler. Bu farkı çıktılarda açık bir farkla görmek mümkün.

Table.3
4. FACETRATIO Sistem Değişkeni:
Polymesh dağılımını kontrol eder.
Degiskenin değeri 1 (bir) olarak girdiğiniz zaman Polymesh sadece silindirin çapında değil yüksekliğinede yansır. Yüzeysel Polymesh dagılımı silindirin çapı ve yükselik orantısı olarak baglantılıdır.
Baslangiç değeri 0 (sıfır) olan bu değiskeni kurcalamanıza gerek yok. Pratik bir örnek aklima gelmiyor. Eğer sizlerin tecrübeniz varsa yorum atmaktan kaçınmayan, karşılıklı ögrenelim.

Tablo.4
Kontrol mekanizması: Sistem değişkeni “SolidCheck“
Başlangıç değeri 1 (bir) olan bu sistem değişkeni için asağıdaki değerleri kullanmak mümkün:
1 (bir) = SOLIDEDIT komutuyla katı modeller üzerinde düzenleme yapıldıktan sonra, AutoCAD’ın otomatik hata bulma sürecini başlatır.
SOLIDEDIT komutunu girdikten sonra sistem değiskenin o andakı değerini hatırlatan mesaj karşınıza çıkar:
Command: _SOLIDEDIT
Solids editing automatic checking: SOLIDCHECK=1
0 (sıfır) = AutoCAD’ın otomatik hata bulma sürecini kapatır.
Zoom yaparken daire ve yayların görünümünü sadece ekranda etkileyen bir başka ayar ise _VIEWRES komutudur. Değerini 20000 yükseltin. Yukarda anlattığım diğer ayarları AutoCAD’in OPTION ayarında görebilirsiniz (Konfigurasyon). Farenin imlecini komut penceresine içine yöneltin ve farenin sağ tuşuna basın böylelikle komutu menüden seçme imkanına kavuşacaksınız.
Bir başka paylaşımda görüşmek üzere … Hoşça kalın …
Benzer Yazılar



25 December 2006, Monday 11:13
Sevgili arkadaşım,
Yazınız çok hoşuma gitti. kutlarım.
AutoCAD bu yüzden güzel ya zaten. istediğiniz kadar mıncıklayabiliyorsunuz. değişkenleri kendine göre uyarlamak çok hoş bir duygu. belki de salt bu yüzden; insanlar hala vaz geçemiyor. çalıştığınız bir alette size ait birşeylerin olduğunu duyumsamak çok hoş çünki.
yazınız tam da buna seslenen bir format içermiş.
teşekkürler sevgili arkadaşım.
sağlıcakla kal….
25 December 2006, Monday 16:53
Hoşunuza gittiğine çok sevindim Gültekin hocam.
Asıl Teşekkürlerimizi Toker ekibine yöneltemeliyiz. Az bir zaman içinde büyük bir kitleye ulaşmaya başardılar. En önemlisi çağdaş yöntemleri kullanan ve ileriyi gören bir Kuruluş. Zamanım oldukça sizlerle paylaşıma devam diyorum…
Not: Tepemde benim bucuruk (küçük oğlum) dolaşıp durmasa yazmak istediğim buna benzer çok konular var … fakat ….
26 December 2006, Tuesday 18:48
Sayın kocyigit
katı modellemde autocad’ e karşı olan ön yargımı yıkamazken sizlerin bu yardımları ve gayretleri ile tekrar kollarımı sıvadım ve katı modellemeye giriş yaptım.
yeni öğrendiklerimi öğrencilerime de aktarıyorum.
iyiki varsınız
teşekkürler
3 January 2007, Wednesday 17:59
sayın hocam çok teşekkürler. size ve diğer bütün arkadaşlara. bayram boyunca sayfanızı inceledim. çok çok beğendim. özelliklede benim gibi işe yeni başlayanlar için çok eğitici. bundan sonrada sürekli takibinizdeyim. çok teşekkürler iyi çalışmalar.
7 January 2007, Sunday 9:48
selam ben ahmet
sormak istedigim autocad 2006 kullaiyoirum
bir sey soracagim
3 boyuitlu ic mekan ciziyorum ve duvara karton piyer koyuytorum ama render ettigim zaman bu karton piyerin koseleri gorunmuyo biurda gordugum gibi olmuyo
ne kadar isik eklsemde sahneye olmuyo
bir bilen varsa anlatsin
tesekkurler
(normal shade modelinde problem olmuyo render alinca
kose kirimleri gorunmyo??))