Autocad programcılığında AutoLISP’in yeri…
![]() |
Yazar | Orhan Toker |
| Mesleği | Y. Mimar İTÜ | |
| Autodesk Yetkili Danışmanı | ||
| AutoLISP, SQL, PHP, VBA ve veritabanı | ||
| uzmanı |
Merhaba sevgili günlükçüler,
Google’ın arama sayfalarına gidip de tüm webde “AutoLISP” arama yaptığınızda karşınıza çıkan sayfaların %80’ninin Türkçe olduğunu görürsünüz. Bunun nedeni biz Türk’lerin AutoLISP’i daha iyi bilmemiz değil daha çok kullanıyor olmamızdır. Bu yazımda “AutoLISP’in Autocad programcılığındaki yeri” konusuna biraz da felsefi açıdan yaklaşarak yanıt aramaya çalışacağım.
Evet maalesef AutoLISP’i daha çok kullanıyoruz çünkü, öğrenmesi kolay, ilave programlama gereçleri gerektirmiyor ve gördüğünüz üzere kaynak çok. Ancak Autocad’e ilave program yazmak istiyorsak acaba doğru programlama gereci AutoLISP midir?
Çoğunuz biliyorsunuzdur, profesyonel olarak kazancımızı sahibi olduğumuz http://www.taliasoft.com/ şirketinde Autocad uygulamaları geliştirerek sağlıyoruz. Geçenlerde ismi bende saklı kalsın, büyük bir fabrikaya yazılım ön görüşmesi için ziyarette bulunduk. Yazılımlarımızı en gelişmiş ve en güvenilir teknoloji olan Visual C# ve Visual C++ ile yazdığımızı, bu teknolojinin geliştirme aşamasında emek isteyen ancak kullanımda büyük kolaylıklar ve kazançlar sağladığını anlatmaya çalışıyoruz. Ancak bilgi işlem yöneticisi sürekli LISP ile bir takım programcıklar yazdığını ve bunların çok önemli olduğunu, bu bir kaç LISP uygulaması olmasa işlerin yapılmasının mümkün olmadığını anlatıyor. Elbette bizim daha önceden yapmış olduğumuz işlere bakarken de bu işlerin hiç bir şey olmadığını bunların kendilerine referans veremiyeceğini söylüyor. Düşünün kendi yazdığı bir kaç LISP uygulaması çok önemli, kullanıcına senede 300,000€ kazandıran profesyonel Visual C++ ile yazılmış ObjectARX™ uygulamalarımızın bir önemi yok.
Arkadaşlar, kendi yaptığımız yazılımın çalışması ve işlerimizi hızlandırmakta işe yaraması elbette gurur verici bir olaydır. Ancak otomatik açıklama balonu yerleştiren bir LISP’in, teklifi kabul edilip siparişe dönüşen bir mutfak projesinin hiç hatasız SAP yazılımına aktarım yapan bir projeden daha iyi olduğu söylenemez. Bu kendi egolarımızın, çalışmakta olduğumuz firmaya zarar verdiğinin bir göstergesidir. İş ahlakı sadece mesai saatlerine özen göstermekle değil, karakter olarak da işyerimize faydalı olmakla sağlanabilir.
Şimdi dönenim konumuza: AutoLISP kolay öğrenilen ve ekstra programlama gereci gerektirmeyen bir yazılım geliştirme aracıdır ve Autocad’in içine bütünleşik olarak yerleştirilmiş editörü ve hata ayıklama araçları ile işe yarayan bir gereçtir. Bununla birlikte AutoLISP ile, elinizi oyalayan ve arka arkaya tekrar eden işleri çabucak gerçekleştirmenizi sağlayacak makrolardan daha fazla bir şey yazamazsınız. Aslında DCL ve yeni vl_ ile başlayan AutoLISP fonksiyonlarını kullanarak kapsamlı işler de yapılabilecek olsanız da bu vakit kaybı olduğu gibi yine profesyonel anlamda emek isteyeceği için, çizim yaparken akla gelip de hemencecik yapılabilecek bir şey değildir.
Yazıya bu kadar sert giriş yaptıktan sonra“AutoLISP ile yapılamayıp da MS Visual™ C# ya da ObjectARX™ ile yapılan ne var?” sorusuna gelmek zorunluluğum var elbette. Profesyonel veri tabanlarına bağlantı, elektronik iletişim (e-posta, MAPI vb.), web tarayıcı entegrasyonu, lisanslama ve on-line güncelleme gibi hayati konular hemen aklıma geliveren başlıklar. Ayrıca profesyonel görünümlü raporlar, hızlı ve güvenilir çalışma, veri güvenliği ve kolay dağıtılabilirlik gibi hususlar her programda istenen özelliklerdir.
AutoLISP ile sistem kayıt dosyasına ulaşamazsınız. Ya da kodu karıştırmaktan başka bir güvenlik önlemi alamazsınız. Kullanıcı ara yüzlerinizde veri tabanı ızgaraları, ağaç görünümü, browser vb. araçları kullanamazsınız. Evet 3-5 satır kod ve bir kaç dakika ile çalışan bir şeyler elde ediliyor. Gerçekten işe yarayan dahice makrolar da yazılabiliyor. Ama sonunda gerçek otomasyon gerektiğinde profesyonel araçlara ihtiyaç duyuluyor.
Yazımı son bir paragrafla toparlayacak olursam, AutoLISP profesyonel bir organizasyonun otomasyon ihtiyaçlarını sağlamaktan uzak olmakla birlikte proje üretim hızınızı ve verimliliğinizi artırabilecek yeteneklerdedir. Ayrıca AutoLISP kullanıcıları Autocad’in iç dünyasını çok iyi tanırlar. Bu yüzden amatör amaçlara yönelik bir programlama dili olarak AutoLISP’e, “Autocad programcılığının ilk basamağı” diyebiliriz. Ancak bu basamağa basmadan diğerlerine geçemeyeceğiniz de bir gerçek.
Hepinize kolay gelsin.
İlgili Bölümler
Benzer Yazılar



3 November 2006, Friday 1:22
Merhaba Orhan abi.Yazılarını birkaç aydır hep okuyorum ve her yazını gerçekten çok beğeniyorum.ben makina mühendisiyim.iki yıl önce mezun oldum.bize okulda autocad öğretmediler.mezun olup iş bulurbulmaz kendime bir bilgisayar alıp autocadi öğrendim.Kitaplardan öğrendiğim için seviyemi pek ölçemedim.ama iki tane kitap bitirdim.şimdi solidworks öğrenmeye çalısıyorum.hep kendim uğrastığımdan çok zorlanıyorum.mesleğimi çok seviyorum,çizim yapmak tasarım yapmak çok hosuma gidiyor,ama autocadde tıkandım.eğer bildiğiniz iyi bir kitap varsa bana bu konuda yardımcı olursanız sevinirim.amacım üç boyutlu tasarımları hızlı yapabilmek.etrafımda bu işi iyi bilen kimse yok.bende hep internetten arastırıp birseyler öğrenmeye çalısıyorum.autocade tam anlamıyla herseyiyle hakim olmak istiyorum. Basarılarınızın devamı ümidiyle…hosçakalın.
3 November 2006, Friday 11:24
Sevgili Serkan,
Hakkımda yazdığın övgüler kendi teveccühündür. Çok teşekkür ederim. Autocad’i tüm yönleriyle öğrnmek istiyorsan sana tavsiyem şunlar olacaktır.
1) İyi Autocad bilen birini çalışırken seyretmelisin.
2) Bizimki ve benzeri sitelerdeki makaleleri takip et
3) Kendi kendini geliştir
Kolay gelsin.
24 October 2007, Wednesday 9:56
merhaba orhan abi..bloglarınızı okuyunca önceleri “3.boyut özellikleri çok zayıf” diye küçümsediğim acad’ı yavaş yavaş sevmeye başladım.şimdi acad’da derinleşmek istiyorum.benim sana bi sorum olacak. biliyorum yeri değil ama çok uğraştım bir türlü çözemedim,artık son çare sana sorayım dedim.abi ben bi proje firmasında çalışıyorum.benden önceki çalışanlar çizimlerimizde lazım olacak parçaları block halinde bi klasörün içine koymuşlar..ii güzel..insert yapıp aktarıyorum kolayca..ama son zamanlarda burdan block alıp dosyama eklediimde “ARX Error Duplicate” falan filan diye bi hata mesajı veriyor.30-40 defa enter yapıp ancak kapatabiliyorum bu kutuyu.nihayet kapandığında ise bloğu kopyalıyor.bloğu aldığım dosya da kopyaladığım dosya da autocad2006..yani aynı versiyon.bu hata mesajından nasıl kurtulurum söyler misin abi?cevabın için şimdiden teşekkürler..
7 February 2008, Thursday 17:52
Merhaba,
Ben prefabrik işi ile uğraştığımdan autolisp ile çizdirmek daha kolay geliyor ve zamandan da tasarruf sağlıyorum.
Sizin dediğinizden şunu çıkarıyorum.
Profesyonel manada yazılım desteği verdiğinizden autolisp basit kullanıcıların üzerinde değişiklik yapabvildii ya da sıfırdan yazabildiği açık kaynak kodlu bir programlama dili parçacığı olduğundan autolisp sayısı arttıkça sizin işleriniz azalacak. Siz diyosunuz ki amatör kullanıcı lisp yazmasın biraz masraf etsin biz yazılım verelim ona. Ama aynı işi görecekler.
AutoLISP kolay öğrenilen ve ekstra programlama gereci gerektirmeyen bir yazılım geliştirme aracıdır ve Autocad’in içine bütünleşik olarak yerleştirilmiş editörü ve hata ayıklama araçları ile işe yarayan bir gereçtir. Bununla birlikte AutoLISP ile, elinizi oyalayan ve arka arkaya tekrar eden işleri çabucak gerçekleştirmenizi sağlayacak makrolardan daha fazla bir şey yazamazsınız. diyorsunuz. İyi de bana faydası bu zaten daha fazlasını istemiyorsam neden kullanmayım? Yazma amacım bu zaten. Sizin yazılımlarınız daha fazla iş görüyor olabilir ama işime yaramadıktan sonra neden masraf edeyim ki?
Yazınızı yanlı ve manasız buldum.
2 April 2008, Wednesday 21:20
selam,adeko diye bir program var biliyorsunuz.. içindeki lisp dosyalrını autocadte atıp autocadte çalıştırma imkanım var mıdır?
3 April 2008, Thursday 8:31
Sevgili Muhammet,
Bu mümkündür. Ancak Adeko yasal bir yazılımdır ve bunu yapmak istiyorsan lisans kurallarını çiğnersin.
Kolay gelsin
26 May 2008, Monday 19:13
KAZIM adlı okuyucu sanırım orhan toker’in makale başında anlattığı kişi olmalı yada anlayışında bir nebze kıtlık var :)) yada yazıyı tam okumamış.